REGIE:
Raymond Depardon

*********

*********

Frankrijk / 2004 / 105 min.
*********

Verdeler:
Contact Film Nederland

Madame De Rechter

Treedt binnen in de rechtszaal van mevrouw Michéle Bernard-Requin alwaar zij met vastberadenheid en ijzeren vuist Vrouwe Justicia laat zegevieren. Gedurende enige tijd mocht Raymond Depardon enkele openbare zittingen volgen en filmen omtrent kleinere criminele feiten zoals gauwdieven, marihuanadealers, rijden onder invloed of uitschelden van parkeerwachters. Men volgt niet de hele afhandeling, slechts fragmenten, maar de film is zo gemonteerd dat de kijker wel een duidelijk beeld krijgt van de voorgedane feiten.

Het doel van deze opzet was om na te gaan hoe mensen, zowel rechters, openbare aanklagers, advocaten en beschuldigden zich gedragen tegenover elkaar in een rechtszaal. Het zijn vooral deze laatstgenoemden die zich in bochten wringen om een deftig excuus te vinden voor hun misdaden. Inderdaad, probeer ter plekke maar eens verantwoording af te leggen waarom je bijvoorbeeld dronken achter het stuur ben gekropen of voor de zoveelste keer bent aangehouden voor het dealen van drugs.

Het eindresultaat is verrassend. Noem het een reality-rechtbankdrama met sociale impact. Sommige zaken kunnen als banaal beschouwd worden zoals de dronken chauffeurs maar dan plotseling sluimeren er bij sommige gevallen bittere taferelen binnen waarbij de rechter het soms moeilijk krijgt. Zoals met de illegale vluchteling die via een mensensmokkelaar is binnengebracht en totaal verloren loopt in het bureaucratisch systeem. Hij weet helemaal niet hoe hij aan zijn documenten moet komen. Of dan weer iets ridicuuls wat bittere ernst wordt. Een cannabisverdeler verschijnt voor de derde keer en wil er snel komaf mee maken door snelrecht aan te vragen. Vorige keren kwam hij er ook vanaf met een waarschuwing. Jammer genoeg mocht hij direct richting gevangenis gaan want hij kreeg een veroordeling voor zes maanden effectief. Zo zit heel de film met onverwachte wendingen.

Ook de kijker houdt er een ernstige les aan over. De interpretatie die je ervaart is er een van hoe het niet moet zowel in het dagelijkse leven als in de rechtbank. Verantwoording afleggen voor een rechter is op zich al een vernedering. Je kan er ook een leuk spelletje van maken om je eigen mening te vergelijken met de uitspraken van de rechter. Je kan soms voor een verrassing komen te staan.

Patrick Van Laer