Homepage filmsalon
****************
C.R.A.Z.Y.

REGIE:
Jean-Marc Vallée


*********


MET:
Michel Cöté

Danielle Proulx

Marc-André Grondin

*********


Canada / 2005 / 127 MIN.
*********


Verdeler:
Cineart

U.I.T.S.T.E.K.E.N.D.

Welkom in Canada! De mensen zijn vriendelijk en praten een bizar taaltje dat ergens tussen Frans en Engels in ligt - gezegend zij de ondertitels. Neem nu het gezin Beaulieu: Gervais is een noestwerkende bouwvakker, terwijl zijn vrouw Laurianne de handen meer dan vol heeft met hun vijf zonen. De ene is onhandelbaar, de andere doet niets anders dan lezen, de derde is een sportfreak, de vierde is gevoelig en de jongste vult zijn dagen met eten. Die mensen weten wat geluk betekent: een plaat van Patsy Cline, Kerstmis met de familie, ach, ze zijn zelfs al gelukkig als ze een sneetje brood tot toast kunnen omtoveren met behulp van een strijkijzer! Geluk dient hier echter wel te worden genuanceerd. Zachary, de gevoelige, kan er over meespreken; C.R.A.Z.Y. gaat immers in de eerste plaats over hem. Zo blijkt dat het vaak niet de mensen, maar veeleer de tijden zijn die veranderen. Nog niet eens zo lang geleden werden Canadese films vaak rechtstreeks tot de verhuur veroordeeld. Dat C.R.A.Z.Y. de zaal wel heeft gehaald is op zijn minst even verwonderlijk als aangenaam verrassend.

Geboren worden op Kerstmis, voor sommigen is het een zegen, voor anderen een last. Positief is dat je elk jaar opnieuw het grootste pakje krijgt, minder leuk is dan weer dat je volgens 'ingewijden' over een gave zou beschikken en de mensen je voor de meest pietluttige zaken opbellen. Als kind is het leven eenvoudig, ook wanneer je vier broers hebt. Het enige doel dat je hebt, is papa's favoriet zijn. Vader, een stoere kloon van Johnny Cash met een voorliefde voor Aznavour, wil echter vooral dat zijn zonen geen mietjes worden. Zachary zou alles doen voor zijn vader, maar lijkt hem nu net op dat vlak teleur te gaan stellen. Opgroeien tijdens de wilde jaren zestig en zeventig, mét verwarde gevoelens? Dat is vragen om problemen! Terwijl de wereld drastisch verandert, volgen we de fascinerende belevenissen binnen het gezin Beaulieu. De soundtrack staat vol kleppers uit die periode (Pink Floyd, David Bowie, Jefferson Airplane) en naar verluidt bespaarde regisseur Jean-Marc Vallée zelfs op zijn eigen salaris om de rechten te bemachtigen. Geen slechte zet van die Vallée, topmuziek én heerlijke beelden zijn immers basisingrediënten voor een geslaagde film.

Het moet een immense krachttoer zijn geweest om al deze thema's in een genietbare film te gieten, maar Vallée slaagt erin, met grote onderscheiding. Van de homoseksuele gevoelens van Zachary, over de problemen binnen het gezin, tot de drugverslaving van zijn broer, geen enkel moment verveelt in dit onconventionele epos. Als een kruisvaarder trekt Zachary door het leven en uiteindelijk naar Jeruzalem, om te merken dat hij de antwoorden op al zijn vragen al die tijd met zich meedroeg. Gewapend met humor en geloof, maar soms toch niet in staat om zich te beheersen, probeert hij een weg te zoeken naar zijn vaders onvermurwbare hart. De verhalen zijn herkenbaar, ontroerend of simpelweg confronterend.

Toch maar goed dat C.R.A.Z.Y. het tot in de zalen heeft gebracht, anders hadden we wellicht nooit die onvergetelijke kerkscène op Sympathy for the devil gezien. Dit is een aanrader op alle vlakken, voor de nostalgische stap terug in de tijd, voor de vertolkingen of zelfs voor de wirwar aan emoties. Ze mogen dan een vreemd taaltje hanteren in Québec, als het om films gaat, zijn die Canadezen nog niet zo gek.

Tom De Vreese